Projecten

met veel plezier

Back to the future of verder met het verleden?


In mijn jonge jaren heb ik me met veel plezier bezig gehouden met het bouwen van electronica projecten zoals ontvangers, zenders, stereo coders en computer interfaces voor het converteren van radio signalen.

Door toeval (nou ja..) ben ik onlangs geïnteresseerd geraakt in het digitaliseren van (smal) film.

Nadat ik een telecine opstelling werkend had gekregen met relatief goede resultaten ontstond het idee, nadat ik vele video’s over het bouwen van filmscanners op YouTube had bekeken, om een zelfbouw project te bouwen, namelijk de  T-scann8:












Voor het project heb ik een 3D-printer aangeschaft. Waarmee naast de benodigde T-scann8 onderdelen ook andere leuke objecten zijn geprint. Op deze project pagina is daarover meer te vinden:













T-scann8 het project is begonnen


Zoals de video laat zien is een begin gemaakt met het 3D printen van de onderdelen. De gebruikte 3D printer is een model dat uit productie is maar nog wel voor redelijke prijzen goed verkrijgbaar op sites als Ebay Kleinanzeigen: Flashforge Finder (YouTube playlist met info over de Flashforge Finder https://www.youtube.com/playlist?list=PLaVIiOeWBuRQUTPNxx1pIXW-mx381AckT):












Naast de projectonderdelen heb ik ook nog wat andere zaken geprint zoals deze flexibele kikker.











Een snijmat van de action wordt als mal gebruikt. Meten… meten… het wordt langzaam duidelijk welke gaten uiteindelijk in de aluminiumplaat gemaakt moeten worden.











Vandaag begonnen met de besturingselectronica. Tegenwoordig is dat zo makkelijk… even een paar gerber files (https://en.wikipedia.org/wiki/Gerber_format) sturen naar een print producent in Hong Kong en een paar weken later ligt de print met componenten opdruk en geboorde gaten al op de mat.

De componenten zijn eerder besteld bij Reichelt.nl en TinyTronics.nl beiden hebben redelijke prijzen en leveren erg snel.

Mijn oude Weller bout doet het nog prima, wel gebruik ik nu loodvrije soldeertin, ach dat soldeert ook wel soepel. De pennen van de stappenmotor controllers zijn iets te dik dus met mijn nieuwe printboortjes even de gaten wat ruimer maken.











Dan gestaag verder. De draadbruggen kosten relatief veel tijd, jammer dat ze nodig zijn. Dan wil ik de Bi-directional Logic Level Converter – 4 Ch plaatsen… de aansluitingen zijn anders dan aangegeven op het schema, heb de verkeerde besteld, jammer…. even een nieuwe bestellen en over een paar dagen verder.












Ben zoooo blij… Peter Bourgonje, video en drone collega, is handig met hout en heeft een fraaie kast voor de scanner gemaakt. Leuk detail is dat delen van het hout zijn gezaagd met een oude handzaag van mijn vader. Peter is namelijk ook oud collega van mijn vader geweest, samen hebben ze bij Oude Wolbers in de werkplaats gestaan.










Puzzelen is nooit echt mijn hobby geweest… de project documentatie bevat niet de meest up-to-date informatie… en wat zijn materialen duur geworden zeg!










Puzzelen, zoeken, proberen, logisch nadenken… ben vandaag goed opgeschoten. Had besloten niet die smerige epoxy lijm te gebruiken, ik hoef het maar te zien of het begint al te jeuken, maar “gewone” alles lijm om diverse kunststof onderdelen te verlijmen… kijken hoelang die het houdt. Verder een klein houten frame gemaakt voor de prototype test. Morgen is de lijm droog en kan ik de UV-led en foto-transistor plaatsen en de zaak verder elektrisch aansluiten. Daarna kan begonnen worden met het installeren van de software. Onder het motto “ik heb het nog nooit gedaan dus ik denk dat ik het wel kan”.

Wordt vervolgd….










Nadat ook de “traction stop switch” en de voedingsspanningen 5Vdc en 12 Vdc zijn aangesloten mag de spanning even op de besturingsprint. Een stappenmotor begint ligt te zoemen…. loopt de as tegen de groene plaat aan?











Vandaag de uv-led en de foto “transistor” geplaatst… het was wel even zoeken naar de juiste aansluitgegevens, vooral die van de foto transistor (die eruit ziet als een blanke led), maar vond hier hulp https://www.quora.com/What-is-a-photo-transistor










Nee dat is ’t niet. Stapje vooruit, stapje achteruit. Gauw maar weer samenbouwen. De kabels naar de stappenmotoren eraf en kijken of we ons de Arduino Nano eigen kunnen maken.










Het Arduino programma is op de MAC geïnstalleerd. Heb de Arduino met een USB op de MAC aangesloten….. niets…. andere USB kabel…. het valt op dat het ledje van de USB-C/-A dongel uit gaat als ik de USB kabel erin steek…. Ohhh misschien moet de voedingsspanning van de besturingsprint? Ja dat helpt… nu krijg ik contact met de Arduino.

Dan wil ik vanaf de site https://www.arduino.cc/en/Guide/ArduinoNano een test programmaatje erin laden…. fout tijdens het compileren… niet de juiste processor? Grrr was er al bang voor dit gaat meer tijd kosten dan gehoopt.










Aha de Arduino Nano Every is eigenlijk geen Arduino Nano…. https://forum.arduino.cc/t/atmega4809/702061 En op deze link vind je ook wat je precies moet doen https://www.okdo.com/getting-started/get-started-with-arduino-nano-every/

Vervolgens het Basic Blink programma geupload… geen verandering… (ledje knippert al “out of the box”), toen de waarde verlaagd en dan doet hij het gewoon…. het begin is er!










De muziek is van de band Heaven 17 gemaakt met een Commodore 64 spelcomputer,

2 iconen uit de 70-80’er jaren.










Warempel, kan nu de USB aansluiten en de voeding op de print bijzetten. Heb geleerd dat het T-scann Arduino programma in de Arduino library map onder documents moet worden gekopieerd en dan de stoute schoenen aan en een upload van het programma…. hij zeurt nog wel even dat hij in een sketch geplaatst moet worden (wat is dat nu weer?) maar het lukt. Wel brand ineens een geel ledje midden op de Nano Every










Na het bekijken van diverse YouTube tutorials heb ik geprobeerd mijn eerste testprogramma te schrijven (of eigenlijk copy/paste/modify). Het schakelen van de “Traction Stop Switch” moet zichtbaar worden door het oplichten van de groene LED. Essentieel hierbij is dat de in/uitgangs pin nummers van de voorbeelden aangepast dienen te worden aan die van de Arduino Nano Every https://docs.arduino.cc/hardware/nano-every 

En dan doet hij het zowaar… dat smaakt naar meer!










En als je eenmaal de smaak te pakken hebt dan ga je door tot ’t gaatje… in de scanner wordt UV licht gebruikt om een filmtransportgat te detecteren. Als er een gat wordt gedecteerd staat het frame recht voor de camera en kan er een foto worden geschoten.

Dit is een belangrijke functie van de Arduino Nano Every en moet dan ook goed getest worden. Daarvoor heb ik een klein test programma gemaakt. Binnenkort verder met de Raspberry Pi…










Tja en dan heb je best wel een goed dag gehad… Raspberry Pi aan de praat gekregen…. HQ Raspberry foto camera getest en daarvoor natuurlijk weer de nodige video tutorials bekeken…. dan het T-scann8 .py programma gestart….. bahh een vastloper…. hoe ging dat ook alweer in Linux… oppassen dat je niet zomaar de spanning eraf haalt want dan kun je zeer waarschijnlijk het OS opnieuw installeren. Linux en ik zijn nooit vrienden geworden… dat wordt nog spannend hoe dat gaat eindigen. Landgenoot Erik is ook aan het bouwen met de filmscanner en heeft problemen met de stappenmotoren… die van mij heb ik ook nog niet werkend gezien. Dus maar eerst weer een testprogramma voor de Arduino maken en daarna verder met de Raspberry Pi.










Heb een stappenmotor test programma gevonden, pinnummers aangepast en de 3 stappenmotoren aan het draaien gekregen. Dan nog even wat settings van de Raspberry Pi gecontroleerd/gewijzigd en een paar parameters van het T-scann programma aangepast. Daarna draait het programma zonder vast te lopen… echter ik mis het onderste deel van de programma interface.







Antwoord van Torulf, de ontwerper, uit Zweden. Ergens moet de grafische resolutie anders worden ingesteld. Ik wil de Raspberry Pi opstarten…. maar de Macbook schakelt de USB af er wordt teveel stroom afgenomen. De spanning van de 5Vdc is ingezakt… even dan maar verhogen… potmeter loopt niet fijn… hij schiet door… ai snel uit. Raspberry Pi losgekoppeld van de Arduino. MacBook gereboot… Raspberry Pi op usb Mac aangesloten…. aiiiii de Raspberry Pi start niet meer op. SD kaart opnieuw van OS voorzien…. nog steeds niets. Waarschijnlijk is een “Polymeric PTC (Positive Temperature Coefficient) fuse” gaan werken. In het beste geval is hij na een paar dagen weer “gereset”. In het ergste geval wordt het een nieuwe Raspberry Pi bestellen. Even tijd voor andere zaken. 








De nieuwe Raspberry Pi is binnen, gelijk maar een bijpassende voeding erbij genomen. Een ouder scherm (met DVI > HDMI interface) aangesloten en de gebruikersinterface van het programma verschijnt weer, zelfs op de juiste grootte. Even op “start scan” gedrukt maar er gebeurd niets…

Komende dagen verder verdiepen in het T-scan 8 programma voor de Raspberry Pi. Kijken of we eerst de communicatie met de Arduino getest kunnen krijgen.







Het internet is toch wel fantastisch… artikel gevonden waarin wordt beschreven hoe je I2C communicatie kunt testen. Beetje terug naar de tijd bij Holec waar we via een seriële  verbinding informatie uit installaties haalden. De test zelf verloopt niet goed… hij ziet geen “slave”. Dus de Nano geprobeerd te voorzien van een ander programma…. oei geen communicatie met de Nano, van alles geprobeerd, diverse reset methodes, helaas. Dan zit er niets anders op dan een andere te bestellen, geen Nano Every meer maar een echte Nano (in iedergeval compatibel).








De nieuwe onderdelen zijn binnen. Probeer de print deels te slopen en de nieuwe onderdelen te plaatsen. De 12 pins “bi-directional logic level” gaat er nog redelijk vlot uit, de 16 pins “stepper motor controller” is al een stuk lastiger en bij de 30 pins Nano geef ik de moed op. Dan toch maar een nieuwe print voorzien van componenten, gelukkig was ik hier al een beetje op voorbereid en had enkele componenten te veel besteld.

Dan is de controller print (weer) klaar om te testen. Geen seriele verbinding met de Nano (kloon). Onderzoek op internet leert dat ik niet de enige ben. Vooral Apple Mac’s hebben moeite met de USB driver van de (Chinese) hardware. Dan maar even de oude windows laptop van mijn dochter proberen. Arduino IDE installeren, tja het is geen snelle machine. Dan inderdaad geen com-poort te selecteren. Na installatie van de CH43X USB drivers kan ik een compoort selecteren. Even een standaard Arduino testprogramma laden en proberen te uploaden naar de Nano. Niets, wel foutmeldingen… Verder rondneuzen op Youtube leert dat iemand succes heeft gehad door voor de processor “ATM328P old bootloader” te selecteren en het loopt. Kan dit dan echt niet op de Macbook Pro? De driver vanaf dezelfde website geladen (maar dan wel de MAC-OS versie) geinstalleerd, betreffende USB kan gekozen worden, andere processor geselecteerd, jaaaahhhh ook op de Macbook werkt het nu.

Even het UV-test programma geladen en ook dat werkt. Wil eerst nog even de 5Vdc voeding van de controlprint op de bandkabel connector weghalen. Heb liever niet weer dat de boel opgeblazen wordt omdat de voedingsspanningen van alle boards aan elkaar hangen.







Er komt leven in de brouwerij… we gaan weer vooruit en dat geeft moed. De RPI (RaspberryPI) communiceert via de seriële bus als Master met Nano als slave met adres 16 (10hex). Bij het opstarten van het T-scann8 user-interface programma op de RPI komt een foutmelding. Kennelijk is er onlangs iets gewijzigd aangaande de programmatuur voor de RPI camera. De T-scann8 userinterface gebruikt een programma dat binnenkort niet meer wordt ondersteund. Maar goed voor nu maar even de “oude” software gebruiken. Dan het programma opnieuw gestart (na re-boot) en dan krijgen we de user-interface weer te zien. Even kijken of ik de stappenmotoren in beweging kan krijgen. Er gebeurd iets. Dan proberen een foto te maken…. gaat niet. Iets met de folder waarin weggeschreven moet worden klopt niet. Oh de naamgeving… PI moet worden vervangen door de naam van mijn RPI… nog eens starten en ja ik heb de eerste foto gemaakt met volgnummer 00001. Binnenkort verder met de verlichting en dan gaan we een smalfilm proberen te scannen….







Er komt leven in de T-scann8… de verlichting laat ik nog maar even wachten totdat ik de aluminiumplaat gereed heb. De power LED moet immers goed gekoeld worden. Voor het testen heb ik even een afneembare koplamp van mijn fiets genomen. Er komt beweging in de stappenmotoren, maar regelmatig heeft hij moeite met het transporteren van de filmband. Het komt allemaal nogal nauw, maar de mechanische verfijningen doen we bij het definitieve model. Het valt mij op dat de spoelen afwikkeling/opwikkeling anders gaat dan bij een filmprojector. Maar het komt goed uit dat ik het terugspoelen even kan testen. Het blijkt dat alle stappenmotoren de verkeerde kant opdraaien, de connectoren op de besturingsprint omdraaien en het draait allemaal in de juiste richting. Goed dat ik besloten heb eerst een proto-type te bouwen. De spoelen mogen best iets meer ruimte t.o.v. de lens hebben. Ook stappen motor B, die voor het filmtransport tijdens het scannen, moet anders. Hij moet meer grip krijgen op de filmband. Eigenlijk moet dat eerst voordat we verder kunnen.






Het stond gewoon op de website van Torulf… wat te doen om meer grip te krijgen. Dubbelzijdig plakband met een stukje tennisracket band… Het werkt redelijk, er is meer grip maar af en toe is hij even van slag en is het beeld niet goed. Volgens Torulf is het een kwestie van goed afstellen van de uv-detectie. Dat gaan we doen met de definitieve versie. Het is tijd om de aluminium plaat van sparingen en gaten te gaan voorzien zodat we de boel kunnen overzetten. Ook de verlichting wordt dan de definitieve versie. Voor het testen heb ik een afneembare fietskoplamp gebruikt, die had tenminste geen koeling nodig…






Onder het motto “ik heb het nog nooit gedaan, dus ik kan het” begonnen met de aluminiumplaat van de grote sparing te voorzien. Eerst aftekenen en erachter komen dat het ook wel handig is om haaks te werken… dan proberen met een figuurzaag te zagen…. de standaard zaagjes zijn te slap, een kleine ijzerzaag biedt uitkomst en na wat vijlen ben ik best tevreden over het resultaat. Dan ook maar gelijk de gaten erin en de onderdelen terugplaatsen. Binnenkort de verlichting aansluiten en kijken of alles nog werkt.






De electronica weer aangesloten, verlichting gebouwd en testen maar…. Het lijkt redelijk te functioneren echter de film slipt bij de capstan aandrijving. Hij moet zwaar aan de film trekken. Wat is de oorzaak van de wrijving? Is het ’t hoogte verschil tussen filmspoel en filmgate? Is het de filmgate zelf? Heeft de capstan niet het juiste materiaal?

Een mail van Erik die ook de T-scann 8 bouwt brengt me op een spoor. Hij had ook de dunne geleiderollers bij de filmgate vervangen. Ik had ze tijdelijk door stukjes krimpkous vervangen. Maar het belangrijkste was de bevestiging dat hij ook tennisracketgrip had gebruikt en dat dit goed werkte…. Een nachtje slapen en een goede kop koffie bij het ontbijt en dan ….. maar dat tennisracketgrip heeft 2 zijden…. moet ik misschien deze tape omdraaien? Direct uitproberen en jawel, veel meer grip en geen slippende film meer. Dat lastige probleem is uit de wereld.

Verder testen levert nog wel veel vragen op… jammergenoeg is er (nog) geen gebruikershandleiding van de scanner… maar de ontwerper Torulf beantwoordt de gestelde vragen prompt. Volgende week gaan we ons verdiepen in de software betreffende de filmtransportgatdetectie met UV.





Het UV-gedeelte…. de scanner werkte redelijk bij normal 8 maar hoe is het bij Super 8? Daarbij is het gat kleiner. Een test was ronduit teleurstellend. Er komt maar weinig UV-licht door het detectiegaatje…. Onder het motto “meten is weten” de osciloscoop (destijds gekocht met het verdiende geld van mijn eerste stage) aangesloten in een poging te begrijpen welke waarde er met “serial print” uit de Arduino wordt gelezen….. 




Hoe werkt de fototransistor, wat meet ik nu precies, hoe komt de Arduino aan het getal dat hij laat zien bij de serialprint? Veel vragen en geen antwoorden. Ik laat het even rusten. Heb nog 2 3D-printers die het niet meer doen, vriendin met website problemen, een paar smalfilmbanden die wachten op digitalisatie, een Super 8 projector die gerepareerd moet worden, een video collega die graag met me wil dronen. Kortom even tijd voor wat anders om even rustig over het uv-probleem na te denken.

Ondertussen ontstaat het idee om het uv-detectie gedeelte na te bouwen met een Arduino Mini Pro die ik nog heb liggen voor een tacho-meter projectje waarmee ik de snelheid van een projector wil gaan meten. Probeer een opstelling te maken op mijn “breadboard”. Eerst moet er een USB printje op de Mini Pro worden aangesloten. Het internet is wat verdeeld over de manier waarop. Volg eerst de meerderheid van de suggesties maar kan op geen mogelijkheid het voorbeeld “blink” programma uploaden. Blijf communicatie foutmeldingen krijgen…. zal deze site het dan toch bij het juiste eind hebben? https://electronicsmith.com/arduino-pro-mini-pinout-specification-and-programming/ 

Ja, dat hebben ze, pfff wat een wereld zeg, maar ik juich weer als ik het ledje zie knipperen.




Heb het testbordje nog wat uitgebreid zodat ik mijn uv-test programma kon gebruiken. De Collector van de fototransistor H1 zit aan de +5V en de Emitor zit op de basis van de transistor T1. Als de fototransistor voldoende (uv)licht ziet zal er een stroompje gaan lopen en zal dit ervoor zorgen dat de ingang van de Arduino A0 van 0 naar 5 V gaat.

Een drukschakelaartje is via de Arduino software aangesloten op de groene LED H2 en de UV LED H3. Als er (UV)licht wordt gedetecteerd wordt het rode interne LEDje op de Arduino aangestuurd.





Het is dus geen (analoge) UV licht intensiteit die op A0 van de Arduino wordt gemeten, maar bij voldoende (UV) licht wordt de ingang A0 van de Arduino “hoog”: een digitaal signaal.

In het T-Scann 8 Arduino programma is de intensiteit van de UV-led instelbaar. Uitzoeken hoe dit werkt is de volgende stap.

Wordt vervolgd.




En dan is het toch…. Heb het T-Scann 8 Arduino programma gestript zodat alleen het aansturen van de UV LED en het inlezen van de A0 ingang overblijft. Met ook (altijd) het printen van de analoge UV intensiteitswaarde (jawel een analoge waarde) naar de serialprint. In deze video zie je het gestripte programma en de uitlezing van de serialprint in het Arduino IDE programma. De waarde van een analoge ingang varieert tussen 0 bij 0V en 1023 bij 5V.

De UV LED wordt aangesloten op een analoge uitgang. Deze wordt in de software aangestuurd met een getal tussen 0 en 255, de uitgang varieert dan tussen 0 en 5V.

We gaan verder spitten.




De Arduino serialprint stopt regelmatig en tussen de scans wacht de scanner regelmatig op iets…. een mailwisseling met de ontwerper Torulf zet me op het goede spoor. Had een setting voor de snelheid van de I2C bus op 100.000 gezet i.p.v. 10.000, daardoor ging de I2C bus regelmatig in de fout. Verder mogelijk een probleem bij het wegschrijven van de bestanden naar USB, de stick was waarschijnlijk niet snel genoeg. Vanmorgen vroeg uit de veren en een externe SSD aangesloten. En het resultaat mag er zijn. Dank je Torulf! Het opwikkelen van de filmrol gaat nog niet helemaal goed, zoeken we uit.




Tja… het werken met 2 systemen (Mac en RPI) is toch wel lastig. Soms zit ik op het verkeerde toetsenbord te typen… wil ik de Arduino IDE niet meer op mijn MAC maar op de RPI (het omsteken van de kabels maakt duidelijk dat er potentiaal verschillen zijn tussen de massa’s van de verschillende sytemen) en is het handig snel de files van de RPI SSD naar de Mac te kunnen halen…. kortom tijd voor wat YouTube video’s te bekijken. Na enig speurwerk kom ik deze tegen…. zo eenvoudig is het om je RPI scherm op je Mac te krijgen. Fantastisch!

Vandaag verder met het netjes maken van de rollen/bouten.



Ahhhh neeeeee…..

Ik voel dat het er in zit…. het advies van Torulf wordt opgevolgd en de boutjes worden netjes op lengte gezaagd en voorzien van een dopje. Nog even wat testen met de uv intensiteit… op een setting van 150 de beste resultaten. Nog wel wat problemen met het oprollen maar het ziet er goed uit. Dan gaan we het toch gewoon proberen? Ja hoor de hele filmrol wordt in een keer zonder probleem gescand. Het resultaat wordt in FCPX ingelezen…. oei ben ik dan toch aan een krachtigere Mac toe? Het lukt, met de standaard stabilisatie functie en de kleurbalans functie wordt een practig resultaat verkregen. De eerste 6 seconden van de normal 8 testfilm zijn omgezet naar een 4k video. Best een beetje trots hoor…..

Super service van Torulf, mag de 1.62 versie van de Arduino testen om te kijken of het nu goed gaat met het oprollen van de film. Helaas, snel een berichtje naar Zweden, in de hoop dat de bug snel opgelost wordt.

Dan wordt het tijd een andere normal 8 film te digitaliseren. De film voelt iets anders aan en de scanner heeft er moeite mee. Tja, dan zit er niets anders op dan nog maar weer eens wat te proberen met de rollen. Bij de filmgate ga ik nieuwe rollen gebruiken, ze worden met een vijl zo goed mogelijk pas gemaakt. Het komt allemaal erg nauw maar heb er vertrouwen in. De capstanrol blijft problemen geven. Heb er al meerder versies van gemaakt, dunne, dikke ook de rol na de capstan heeft veel invloed op de grip van de capstanrol. Deze maak ik iets groter zodat de film over een iets groter vlak over de capstanrol gaat. De normal 8 film gaat nu in een keer er goed doorheen. Dat geeft moed. Na de middagwandeling ga ik het toch proberen…. kijken of ik een Super 8 film kan scannen. De film is stug en lijkt wel wat breder. De rollen bij de filmgate moeten nog wat bijgevijld worden. De capstanrol trekt het niet meer…. tijd voor ondersteuning. Afgekeken van een Franse collega die een aandrukrol had gebruikt (lijkt een beetje op het cassettedeck principe). Het maakt allemaal wel een beetje veel herrie (de kast werkt als klankkast) maar de film wordt er vlot doorgetrokken. Voordat we gaan scannen nog even de nieuwe settings van Torulf in de Arduino geschoten. Deze keer wordt de film goed opgerold. 

Hoe het met de exp (belichtings) instelling zit op de MMI (men machin interface) moet ik nog uitzoeken. De scans zijn wel erg donker, terwijl de preview er goed uitziet. Misschien is het mijn aanpassing aan de verlichting? De intensiteit moet goed zijn (0,7 A i.p.v. 0,5 A voor de power LED) maar ik heb het “witte” pla schermpje vervangen door een stuk papier dat wel wit was, maar misschien dempt het meer? Wordt vervolgd.

Deze website maakt gebruik van cookies voor het verzamelen en gebruiken van statistische data. Als je deze website gebruikt, accepteer je de cookies. Zie de Privacybeleid pagina voor meer informatie.